Zazaca kelime dizini — D

de

• destpanayîş 1) karışma 2) dokunma (el, parmak vb. ile)
• Dest pede mene Dokunma.
• dest pede nayene dokunmak (el, parmak vb. ile)
• destpedenayîş dokunma (el, parmak vb. ile)
• destpêk 1) başlangıç 2) giriş (yazılı ürün için)
• destpêkê huqûqî hukuk başlangıcı
• dest pê kerdene başlamak
• destpêkerdiş başlama, başlangıç
• destpêkerdişê dersan dersbaşı
• dest pey kerdene→dest pê kerdene başlamak
• destpeykerdiş→destpêkerdiş başlama, başlangıç
• Dest pira mene Dokunma.
• dest pira nayene karışmak (dokunmak)
• destpiranayîş karışma (dokunma)
• dest piro nayene→dest pira nayene karışmak (dokunmak)
• destqol kesik kollu
• destqoli→destqol kesik kollu
• destqot kesik kollu
• destqoti→destqot kesik kollu
• destquel→destqol kesik kollu
• destquet→destqot kesik kollu
• dest ra çîyêk nêameyene acze düşmek
• dest ... ra nayene dokunmak (el, parmak vb. ile)
• dest ... ra nayîş dokunma (el, parmak vb. ile)
• dest ra teba nêameyene acze düşmek
• dest ronayene boyun eğmek, itaat etmek
• destronayîş boyun eğme, itaat etme
• dest sar nayîne→dest ser nayene el koymak
• destsarnayîş→destsernayîş el koyma
• dest ser nayene el koymak
• destsernayîş el koyma
• dêst siway→destê sibayî şafak vakti
• destşok lavabo
• dest têvdayene karışmak (dokunmak)
• desttêvdayîş karışma (dokunma)
• dest û lingan ra birîyayene eli ayağı tutmaz olmak, yatalak olmak
• dest û linganrabirîyayîş eli ayağı tutmaz olma
• dest û lingî ra birîyayene→dest û lingan ra birîyayene eli ayağı tutmaz olmak, yatalak olmak
• dest û lingîrabirîyayîş→dest û linganrabirîyayîş eli ayağı tutmaz olma
• dest û payan ra kewtene eli ayağı tutmaz olmak, yatalak olmak
• dest û payanrakewtiş eli ayağı tutmaz olma
• dest û pay ra kewtene→dest û payan ra kewtene eli ayağı tutmaz olmak, yatalak olmak
• dest û payrakewtiş→dest û payanrakewtiş eli ayağı tutmaz olma
• destur→destûr izin, icazet
• destûr izin, icazet
• destûrê berardişî üretim izni
• destûrê berhemardişî üretim izni
• destûrê produksîyonî üretim izni
• destûrê xebitnîyayîşê awanî yapı kullanım izni
• destûrname icazetname
• destweş becerikli
• destweşîye beceriklilik
• dest xo ra veradayene boyun eğmek, itaat etmek, teslim olmak
• destxoraveradayîş boyun eğme, itaat etme
• dest xwi ra veradayene→dest xo ra veradayene boyun eğmek, itaat etmek, teslim olmak
• destxwiraveradayîş→destxoraveradayîş boyun eğme, itaat etme
• des û çar→çarês on dört
• des û çear→çarês on dört
• des û çehar→çarês on dört
• des û çihar→çarês on dört
• des û çor→çarês on dört
• des û di→diwês on iki
• des û dide→diwês on iki
• des û didi→diwês on iki
• des û hawt→hewtês on yedi
• des û heşt→heştês on sekiz
• des û hewt→hewtês on yedi
• des û heyşt→heştês on sekiz
• des û hîre→hîrês on üç
• des û hîrê→hîrês on üç
• des û hîri→hîrês on üç
• des û hot→hewtês on yedi
• des û jew→yewendes on bir
• des û jo→yewendes on bir
• des û ju→yewendes on bir
• des û jû→yewendes on bir
• des û juyîn→yewendes on bir
• des û new→newês on dokuz
• des û paj→pancês on beş
• des û panc→pancês on beş
• des û panj→pancês on beş
• des û ponc→pancês on beş
• des û ponz→pancês on beş
• des û seş→şîyês on altı
• des û şes→şîyês on altı
• des û şeş→şîyês on altı
• des û zu→yewendes on bir
• des ve des→des bi des onar onar
• det→dat amca, emmi
• detay ayrıntı, detay, teferruat
• deterjan deterjan
• determînasyon determinasyon
• determînîst determinist
• determînîzm determinizm
• detkeyna→datkêna amca kızı, amcazade
• detone detone
• detone bîyene detone olmak
• dêv dev
• deva dişi deve
• devacêr aşağıya doğru, iniş aşağı, yokuş aşağı
• devacor yukarıya doğru, yokuş yukarı
• devadev aşağı yukarı, yaklaşık, takriben, yaklaşık olarak, takribî
• De vaje Artık söyle.
• devaluasyon devalüasyon
• devalue devalüe
• devalue bîyene devalüe olmak
• devalue kerdene devalüe etmek
• devam→dewam devam
• dev-dev aşağı yukarı, yaklaşık, takriben, yaklaşık olarak, takribî
• deve deve
• deverdayene dökmek
• deverdayêne→deverdayene dökmek
• deverdayîş dökme
• deverdîyayene dökülmek
• deverdîyayêne→deverdîyayene dökülmek
• deverdîyayîş dökülme
• deverdo ceviz vb. yuvarlanabilen şeyleri eğimli bir yerden bırakıp birbirine değdirmeye çalışmak suretiyle oynanan bir oyun
• devgem döven sürerken ürünü yememesi için öküzün ağzına takılan ağızlık
• devik döven sürerken ürünü yememesi için öküzün ağzına takılan ağızlık
• devirecayêne→ravirêjnayene kusmak, istifrağ etmek
• devirnayene→debirnayene 1) barındırmak 2) esirgemek (vermekten veya yapmaktan kaçınmak)
• devirnayîş→debirnayîş 1) barındırma 2) esirgeme (vermekten veya yapmaktan kaçınma)
• devistene 1) daldırmak 2) içine atmak 3) iliklemek
• devistiş 1) daldırme 2) içine atma 3) ilikleme
• devlete→dewlete devlet
• dêw→dêv dev
• dewa dava
• Dewa ey a cêr dere est o Onun köyünün aşağısında dere var.
• dewaker davacı
• dewaker bîyene davacı olmak
• dewam devam
• dewambar sürdürülebilir
• dewambarîye sürdürülebilirlik
• dewam bîyene devam edilmek
• dewam kerdene devam etmek, sürdürmek
• dewamkerdiş devam etme, sürdürme
• dewançe→dabançe tabanca, pistol
• dewar 1) büyükbaş [hayvanlar], sığır 2) davar, küçükbaş 3) küçükbaş hayvan sürüsü
• dewari→dewar 1) büyükbaş [hayvanlar], sığır 2) davar, küçükbaş 3) küçükbaş hayvan sürüsü
• dewar-II→diwar aşağı
• dewaro gayîn→gayîne büyükbaş [hayvanlar]
• dewasnayîne→dewisnayene bastırıp sıkıştırmak, sıkıştırmak
• dewasnayîş→dewisnayîş bastırıp sıkıştırma, sıkıştırma
• dewaya veradîyayîşî boşanma davası
• dewayin davalı
• dêwazan→dêwezan sacayağı, sacayak
• dewbir toptan (hayvan için)
• dewe köy
• dêwe→dewe köy
• dewek→deweke mezra
• deweke mezra
• deweki→deweke mezra
• Dewe ra ame Köyden geldi.
• dewesnayene→dewisnayene bastırıp sıkıştırmak, sıkıştırmak
• dewesnayîş→dewisnayîş bastırıp sıkıştırma, sıkıştırma
• dêwezan sacayağı, sacayak
• dêwezûn→dêwezan sacayağı, sacayak
• dew-I→dewe köy
• dewi→dewe köy
• dewic→dewij köylü
• dew-II→dêv dev
• dewij köylü
• dewija Misirî fellah
• dewija misirije fellah
• dewijê Misirî fellah
• dewijo misirij fellah
• dewir-I→dewr-I çağ, zaman, devir, vakit
• dewir-II→debare geçim
• dewisnayene bastırıp sıkıştırmak, sıkıştırmak
• dewisnayîş bastırıp sıkıştırma, sıkıştırma
• dewiz→dewij köylü
• dewl deri kova
• dewlçe küçük deri kova
• dewlemend zengin, varlıklı
• dewlemendê dînî din baronu
• dewlemendênî zenginlik, varlık, varlıklılık
• dewlemendî zenginlik, varlık, varlıklılık
• dewlemendîye zenginlik, varlık, varlıklılık
• dewlet→dewlete devlet
• dewleta ecnebî yabancı devlet
• dewleta ecnebîye yabancı devlet
• dewleta huqûqî hukuk devleti
• dewleta muhafezekerdoxe devlet baba
• dewleta pawitoxe devlet baba
• dewleta pêseye→dewleta pêşeye yabancı devlet
• dewleta pêşeye yabancı devlet
• dewleta peyperdeyî derin devlet
• dewleta polîsan polis devleti
• dewleta seveknayoxe devlet baba
• dewleta xerîb→dewleta xerîbe yabancı devlet
• dewleta xerîbe yabancı devlet
• dewleta xerîbi→dewleta xerîbe yabancı devlet
• dewleta xorîne derin devlet
• dewlete devlet
• dewletênî zenginlik, varlık, varlıklılık
• dewleteperwer devletçi
• dewleteperwerîye devletçilik
• dewletê xerîb→dewleta xerîbe yabancı devlet
• dewletê yewbîyayeyî zh birleşik devletler
• Dewletê Yewbîyayeyî yê Amerîka Amerika Birleşik Devletleri
• dewleti→dewlete devlet
• dewletî zengin, varlıklı
• dêwletî→dewletî zengin, varlıklı
• dewletîyî zenginlik, varlık, varlıklılık
• dewletîyîye zenginlik, varlık, varlıklılık
• dewletlî→dewletî zengin, varlıklı
• dewletmend→dewlemend zengin, varlıklı
• dewm→dom devam
• dewm bîyene→dewam bîyene devam edilmek
• dewm kerdene→dewam kerdene devam etmek, sürdürmek
• dewmnayene→domnayene devam etmek, sürdürmek
• dewom→dewam devam
• dewqa ... şeyene→dewqa ... şîyene başı dönmek
• Dewqa şima şina Başınız döner.
• dewqa ... şîyayene→dewqa ... şîyene başı dönmek
• dewqa ... şîyene başı dönmek
• dewqe baş dönmesi
• dewqeşîyayîş başı dönme
• dewqi-I→dewqe baş dönmesi
• dewqi-II→tewqe 1) sac (dışbükey pişirme aracı) 2) çanak anten
• dewqişeyîş→dewqeşîyayîş başı dönme
• dewqişîyayîş→dewqeşîyayîş başı dönme
• dewr akerdene çağ açmak, çağ başlatmak
• dewran devran
• dewran hemîne de çağlar boyu
• dewran pêrune de çağlar boyu
• dewran ra ohêm çağlar ötesi
• dewran ra ohet çağlar ötesi
• dewran ra wet çağlar ötesi
• dewran têdîne de çağlar boyu
• dewrbîyayîş devredilme, devrolma, devrolunma
• dewr bîyene devredilmek, devrolmak, devrolunmak
• dewr dayene destpêkerdene çağ açmak, çağ başlatmak
• dewre 1) devre 2) sezon
• dewrê ... ameyene çağı gelmek
• Dewrê Asinî Demir Çağı, Demir Devri (M. Ö. 1190-330)
• Dewrê Atome Atom Çağı (1945- )
• Dewrê Bronzî Tunç Çağı, Tunç Devri, Bronz Çağı, Bronz Devri (M. Ö. 3300-1200)
• Dewrê Bronzî yo Mîyanên Orta Tunç Çağı, Orta Tunç Devri (M. Ö. 2000-1550)
• Dewrê Bronzî yo Peyên Geç Tunç Çağı, Geç Tunç Devri (M. Ö. 1550–1200)
• Dewrê Bronzî yo Verên Erken Tunç Çağı, Erken Tunç Devri (M. Ö. 3300–2000)
• Dewrê Cahîlîyetî Cahiliye Dönemi
• dewrê ... derbaz bîyene çağı geçmek
• Dewrê Kemere Taş Çağı, Taş Devri
• Dewrê Kemere yo Mîyanên Orta Taş Çağı, Orta Taş Devri (M. Ö. 12.000-9000)
• Dewrê Kemere yo Verên Eski Taş Çağı, Eski Taş Devri, Yontma Taş Çağı, Yontma Taş Devri, Paleolitik (M. Ö. 14 milyon-2,5 milyon)
• Dewrê Kerra Taş Çağı, Taş Devri
• Dewrê Kerra yo Mîyanên Orta Taş Çağı, Orta Taş Devri (M. Ö. 12.000-9000)
• Dewrê Kerra yo Verên Eski Taş Çağı, Eski Taş Devri, Yontma Taş Çağı, Yontma Taş Devri, Paleolitik (M. Ö. 14 milyon-2,5 milyon)
• Dewrê Makîna Makine Çağı (1880-1945)
• dewren devren
• dewrê plaka plaka devri
• dewres→dewrêş derviş
• dewrês→dewrêş derviş
• dewrêş derviş
• dewrêşek abdal, gezgin derviş
• Dewrê Sifirî Bakır Çağı, Bakır Devri (M. Ö. 5500-3300)
• dewrêşîye dervişlik, abdallık
• Dewrê Tuncî Tunç Çağı, Tunç Devri, Bronz Çağı, Bronz Devri (M. Ö. 3300-1200)
• Dewrê Tuncî yo Mîyanên Orta Tunç Çağı, Orta Tunç Devri (M. Ö. 2000-1550)
• Dewrê Tuncî yo Peyên Geç Tunç Çağı, Geç Tunç Devri (M. Ö. 1550–1200)
• Dewrê Tuncî yo Verên Erken Tunç Çağı, Erken Tunç Devri (M. Ö. 3300–2000)
• dewrê ... vîyartene çağı geçmek
• dewreyo kilm kısa devre (elektrik için)
• dewr girewtene-I çağ kapatmak
• dewr girewtene-II devralmak
• dewrgirewtiş devralma
• dewr-I çağ, zaman, devir, vakit
• dewr-II devir (aktarma)
• dewrîye devriye
• dewr kerdene-I devretmek
• dewr kerdene-II havale etmek
• dewrkerdiş 1) devretme, devrediş 2) havale
• dewrkerdişê plaka plaka devri
• dewrna→dorna yine, gene, tekrar
• Dewro Entîk Antik Çağ, Antikite
• Dewro Hemdem Yakın Çağ (1789- )
• Dewro Mîyanên Orta Çağ (400–1400 veya 476-1492 veya 476-1453)
• Dewro Moderno Verên Erken Modern Dönem, Erken Modern Devre (yaklaşık 1500-1800):
• Dewro Newe Yeni Çağ (1492-1789 veya 1453-1789)
• Dewro Postmodern Postmodern Çağ (1973- )
• dewro tewr baş altın çağ
• Dewro Verên İlk Çağ
• dewro zerrên altın çağ
• dewro zerrnên altın çağ
• dewr padayene çağ kapatmak
• dewr racenayîne çağ kapatmak
• dewrûver→dorûver çevre, dolay, etraf, muhit
• dewse belirti
• dewsnayene→dewisnayene bastırıp sıkıştırmak, sıkıştırmak
• dewsnayîne→dewisnayene bastırıp sıkıştırmak, sıkıştırmak
• dewşnayîne→dewisnayene bastırıp sıkıştırmak, sıkıştırmak
• dewsnayîş→dewisnayîş bastırıp sıkıştırma, sıkıştırma
• dewşnayîş→dewisnayîş bastırıp sıkıştırma, sıkıştırma
• dewuj→dewij köylü
• dewul→dawul davul
• dewûm→dewam devam
• dewuz→dewij köylü
• dewx→dewqe baş dönmesi
• dewxa ... şîyayene→dewqa ... şîyene başı dönmek
• dewxşîyayîş→dewqeşîyayîş başı dönme
• dexalet dehalet
• dexalet kerdene dehalet etmek
• dexl karışım (buğday ile darı veya buğday ile arpa karışımı)
• dêy→ey-I z o, onu
• deyamiş bîyayene→deyanmîş bîyene dayanmak (zarar görmemek)
• deyamîş bîyayene→deyanmîş bîyene dayanmak (zarar görmemek)
• deyamişbîyayîş→deyanmîşbîyayîş dayanma (zarar görmeme)
• deyamîşbîyayîş→deyanmîşbîyayîş dayanma (zarar görmeme)
• deyanmîşbîyayîş dayanma (zarar görmeme)
• deyanmîş bîyene dayanmak (zarar görmemek)
• deyax 1) dayak 2) dayanma
• dêyax→deyax 1) dayak 2) dayanma
• deyax kerdene dayanmak (tahammül etmek, sabretmek)
• dêyax kerdene→deyax kerdene dayanmak (tahammül etmek, sabretmek)
• deyaxkerdiş dayanma (tahammül etme, sabretme)
• dêyaxkerdiş→deyaxkerdiş dayanma (tahammül etme, sabretme)
• deyax werdene dayak yemek
• deyene→dîyene 1) görmek 2) bulmak
• dey-I→de-I 1) artık 2) hele
• deyî→ey-I z o, onu
• dey-II→aye z o, onu
• dey-II→ey-I z o, onu
• deyir→deyîre 1) şarkı, türkü 2) deyiş
• deyîra kayî ya palîyijan Paluluların oyun türküsü
• deyîrbaz ses sanatçısı, şarkıcı, türkücü
• deyîrbazi→deyîrbaz ses sanatçısı, şarkıcı, türkücü
• deyîr di→dihîre de öğleyin (öğle vakti)
• deyîre 1) şarkı, türkü 2) deyiş
• deyîrê kayî yê palîyijan Paluluların oyun türküleri
• deyiri→deyîre 1) şarkı, türkü 2) deyiş
• deyîr-I→deyîre 1) şarkı, türkü 2) deyiş
• deyîri→deyîre 1) şarkı, türkü 2) deyiş
• deyîr-II→dihîre öğle
• deyîş→dîyayîş 1) görme 2) görüş 3) bulma
• dêyîşe deyiş (alevilikte)
• deyk→dayîke 1) anne, ana 2) ana arı
• deyk→dêke 1) nine, babaanne, anneanne, büyükana, büyükanne 2) ebe
• deyke→dayîke 1) anne, ana 2) ana arı
• deyki→dayîke 1) anne, ana 2) ana arı
• deyle başörtü, başörtüsü
• deyli→deyle başörtü, başörtüsü
• deyme asla, hiçbir zaman, hiç, katiyen
• dêyme→deyme asla, hiçbir zaman, hiç, katiyen
• deyn borç, alacak
• deyndar verecekli, borçlu
• deyndarîye borçluluk
• deyndaye alacaklı
• deyndayoxîye alacaklılık
• deynê xo dayene (kendi) borcunu ödemek, tesviye etmek
• deynêxodayîş (kendi) borcunu ödeme, tesviye
• deynkerde iktibas
• deyn kerdene iktibas etmek
• deynkerdiş iktibas
• deyr→deyîre 1) şarkı, türkü 2) deyiş
• deyra→derya 1) deniz 2) çok fazla, diz boyu (çok miktarda), derya (mecazi)
• dêyra→derya 1) deniz 2) çok fazla, diz boyu (çok miktarda), derya (mecazi)
• deyrbaz→deyîrbaz ses sanatçısı, şarkıcı, türkücü
• dey rê→aye rê ona
• dey rê→ey rê ona
• dêy rê→ey rê ona
• deyri→deyîre 1) şarkı, türkü 2) deyiş
• dey rî→aye rê ona
• dey rî→ey rê ona
• deyşte→deşte-I ova
• deyşteni→deştene 1) dikmek 2) dikiş
• deyşti→deşte-II dikili (dikilmiş olan)
• deyştiş→deştiş dikme, dikim
• deyştişdayîş→dayîşdeştiş diktirme
• dez→dej ağrı, acı, keder, üzüntü, üzünç
• dêz→dêze-II loda, büyük yığın, istif
• deza amca oğlu, amcazade
• dêza→dêze-I çömlek
• dezavantaj dezavantaj
• dêza vaşî hayvanlara kışın yedirilmek üzere kesilip üst üste dizilen büyük ot yığını
• dêza velgî hayvanlara kışın yedirilmek üzere kesilip üst üste dizilen büyük yaprak yığını
• dêza velgî panayene hayvanların yemesi için kışlık yaprak istiflemek
• dêza velgî panayîne→dêza velgî panayene hayvanların yemesi için kışlık yaprak istiflemek
• dêza velgî ronayene hayvanların yemesi için kışlık yaprak istiflemek
• dêzawon→dêwezan sacayağı, sacayak
• dezaye→dejaye üzüntülü (üzüntüsü olan, üzülen kişi), üzünçlü, üzgün
• dezayene→dejayene 1) ağrımak 2) acımak, üzülmek
• dezayeyênî→dejayeyênî üzüntülülük, üzgünlük
• dezayeyîye→dejayeyîye üzgünlük, üzüntülülük
• dezayîş→dejayîş 1) ağrıma 2) acıma, üzülme
• dezayîye→dejayîye üzüntülü (üzüntüsü olan, üzülen kişi), üzünçlü, üzgün
• dêzdare hayvanlara kışın yedirilmek üzere kesilip ağacın çatallı ana dalları arasına dizilen yaprak yığını
• dezdawox→dejdayox üzüntülü (üzen durum veya olay), üzücü (durum veya olay)
• dezdaye→dejdaye üzüntülü (üzen durum veya olay), üzücü (durum veya olay)
• dezdayîye→dejdayîye üzüntülü (üzen durum veya olay), üzücü (durum veya olay)
• dezê cîgere→dejê cîgere ciğer acısı, evlât acısı
• dêze-I çömlek
• dêze-II loda, büyük yığın, istif
• dêze kerdene istiflemek, istif etmek, yığmak, loda etmek
• dezenfeksîyon dezenfeksiyon
• dezenfekte dezenfekte
• dezenfekteker dezenfektan
• dezenfekte kerdene dezenfekte etmek
• dezenfektekerdiş dezenfekte etme
• dezenfektekero gazin gaz dezenfektan